Skatalogowanych zabytków: 11227
Zarejestruj się
Miniatura Chomiąża Księża
2013, zdjęcie Marek Kujawa
Miniatura Chomiąża KsiężaMiniatura Chomiąża KsiężaMiniatura Chomiąża KsiężaMiniatura Chomiąża KsiężaMiniatura Chomiąża KsiężaMiniatura Chomiąża Księża

Zdjęcie archiwalne

Miniatura Chomiąża Księża
Zdjęcie Marek Kujawa

Lokalizacja

Współrzędne GPS (zapis dziesiętny): 52.8243, 17.8514

Użytkownicy współtworzący opis i dane obiektu

Marek KujawaIzabela NowakIreneusz Walczk

Chomiąża Księża

Geistlich Chomionza

Województwo:kujawsko-pomorskie
Powiat:żniński
Gmina:Barcin
Rodzaj obiektu:Dwór

Stan obecny

Park pod zarządem J.S.T.
Częściowo działki prywatne.

Historia

Dwór. z XIX w.
Od czasów późnego średniowiecza wieś była własnością arcybiskupów gnieźnieńskich. Mieszkali tu rybacy i rolnicy a ziemia wydzierżawiana była kolejnym dzierżawcom. W nieznanym bliżej okresie wzniesiony tu został dla dzierżawców nieistniejący już pałac. Od początku XX w. bywał tu zasłużony działacz i obrońca polskości - biskup Antoni Laubitz. Jego wizyty wspominał znany badacz pałuckiej pogody, skoligacony z biskupim rodem, późniejszy żołnież AK ? Jerzy Ludwiczak. Antoni Laubitz (1861-1939) pochodził z Pakości. W latach 1910?1913 stał na czele Kółka Rolniczego, angażował się także w rozwój chłopskiego ruchu spółdzielczego, m.in. zakładając Spółdzielnię "Rolnik". Od 1915 r. angażował się w konspirację niepodległościową zostając członkiem Koła Towarzyskiego, a następnie Tajnego Międzypartyjnego Komitetu Obywatelskiego, który pod nazwą Komitetu Obywatelskiego ujawnił się 10 listopada 1918 r. W 1924 r. został biskupem pomocniczym archidiecezji gnieźnieńskiej. W 1926 r. majątek w Chomiąży o areale 374,37 ha był własnością Kościoła Katolickiego w Żninie. Jego dzierżawcą był Władysław Brzeziński. Na obszar ten składało się 100 ha ziem uprawnych, 37 ha łąk i pastwisk, 12 ha nieużytków i 75,37 ha wód. Od 1928 r. zarządcą majątku był Ksawery Ludwiczak, wcześniejszy nadleśniczy ze Szczepanowa. W okresie międzywojennym część półwyspu należącego do K.K. wydzielono na prywatne działki. Powstały one na wschodnim brzegu półwyspu, zajmując częściowo park podworski. Po wybuchu 2. wojny światowej, dnia 7 listopada 1939 r. rodzina Ludwiczaków została wysiedlona, a majątek znalazł się pod zarządem niemieckim. Po wojnie został przejęty przez Skarb Państwa Polskiego, utworzono tu PGR który później został włączony do Zakładu Rolnego w Jadownikach. W latach 70. XX w. wszystkie zabudowania probostwa wraz z pałacem zostały rozebrane.
Opracowanie własne na podst. dostępnych źródeł i badań terenowych.
Wszystkie prawa zastrzeżone!
Zdjęcie archiwalne pochodzi z książki p. Mariana Przybylskiego "Lasy Pałuckie, z dziejów Nadleśnictwa Gołąbki".

Opis

Dwór był budynkiem parterowym, nakrytym dwuspadowym dachem krytym ozdobną dachówką ceramiczną. Fasadą skierowany na wschód, z ryzalitem zwieńczonym trójkątną wystawką.

Park

Dziki i zaniedbany park podworski z XIX w., pięknie wkomponowany w krajobraz, położony na półwyspie, na zróżnicowanym terenie otaczającym Jezioro Ostrowieckie. Dominantą krajobrazową parku jest cyprys górujący nad pozostałym drzewostanem. Jak widać na zamieszczonej w zdjęciach pocztówce z lat 70., niegdyś rosły tu aż cztery takie cyprysy.

Inne

Pozostałości fundamentów dworu, dawna studnia, pozostałości zabudowań folwarcznych.
W pobliżu reliktów folwarku, nad brzegiem jeziora Ostrowieckiego znajduje się Ośrodek Wypoczynkowy "Zatoka Zabłockich".

tekst: Marek polskiezabytki.pl 2011

Komentarze

Aby skomentować obiekt, zaloguj się. Jeżeli nie masz jeszcze konta w serwisie, zarejestruj się.

Marek Kujawa7 lat i 10 miesięcy temu
Szukamy zdjęć archiwalnych dawnego Probostwa w Chomiąży Księżej. Proszę o kontakt na:
Admark2000@onet.pl
Ireneusz Walczkrok i 7 miesięcy temu
Bardzo ciekawe miejsce.
Warto dodać że ta mała wieś posiadała własny port przeładunkowy.
Co do zdjęć archiwalnych z tej wioski jedno posiadam które było zrobione przeszło 100 lat temu.Mogę pokazać w którym miejscu.

Marek Kujawa7 miesięcy temu
Ewentualnym eksploratorom radzimy uważać na odkrytą studnię...