Skatalogowanych zabytków: 9368
Zarejestruj się
Miniatura Będlewo
Zdjęcie Romalek 2009
Miniatura BędlewoMiniatura BędlewoMiniatura Będlewo

Lokalizacja

Współrzędne GPS (zapis dziesiętny): 52.2357, 16.7289

Użytkownicy współtworzący opis i dane obiektu

Marek Kujawarobert rydwelski

Będlewo

Województwo:wielkopolskie
Powiat:poznański
Gmina:Stęszew
Rodzaj obiektu:Pałac

Rejestr zabytków

Zespół:pałacowy i folwarczny
Obiekt:pałac, nr rej.: 1493/A z 27.11.1973
Park:nr rej.: 1493/A z 27.11.1973

Stan obecny

Ośrodek badawczo - konferencyjny stanowiący część Instytutu Matematycznego Polskiej Akademii Nauk.

Historia

Pałac z 1866 r.
Pierwsze wzmianki o wsi Będlewo pochodzą z końca XII w., gdy właścicielem był ród rycerski Łodziów. Ich potomkowie nosili nazwisko Będlewscy. W XVII w. właścicielami zostają Potoccy. W 1851 r. Józefa z Wyszyńskich Potocka ufundowała kaplicę przy Kościele Parafialnym w Łodzi. Znamienitym właścicielem Będlewa był Bolesław Potocki (1861 - 1898), który powiększył majątek, składający się wtedy z: Będlewa, Wronczyna, Dymaczewa, Zamysłowa, Srocka, Wojnowic, Dakowych Mokrych - w sumie 4728 ha. Potocki był założycielem Banku KLIWECKI, POTOCKI I SKA, członkiem Komitetu Teatralnego - ofiarował spółce akcyjnej Teatr Polski, ogród i plac pod budowę teatru. Za jego życia około 1866 r. przebudowano pałac w Będlewie. Była to barwna postać. Jego życie rodzinne nie było wesołe, było wręcz tragiczne. Wcześnie zmarło mu dwóch braci, sam wcześnie owdowiał i ożenił się powtórnie. Córka Bolesława z drugiej żony B Potockiego słynna z urody Felicja, oraz wnuk po pierwszej żonie Alfred Miączyński nawiązali romans. Wybuchł ogromny skandal. Zdradzony mąż Maciej Mielżyński zastrzelił ich oboje w pałacu w Dakowych Mokrych. Za ten uczynek nie poniósł żadnej kary - sąd uniewinnił go ponieważ wystąpił w obronie honoru swojego i swojej rodziny. Powstała legenda o Czarnej Damie, która błąka się nocami po Pałacu. Niektórzy z pracowników Ośrodka twierdzą, że widzieli ją jak nocami przechadza się po pałacu. W 1939 r. Będlewo było w rękach Elżbiety z Miączyńskich Ledóchowskiej. W czasie wojny w Pałacu miał siedzibę komisarz Rzeszy ds. utrwalania narodowości niemieckiej. Niemcy zamalowali polichromie w Sali rycerskiej, oraz zniszczyli portrety królów polskich i wyposażenie pałacu. Po wojnie majątek został przejęty przez Skarb Państwa Polskiego. W Pałacu mieściły się różne szkoły, w budynku stajni było kino. Następowały liczne przebudowy w Pałacu. W 1976 r. zespół parkowo-pałacowy przejęła Polska Akademia Nauk z Poznania i działał on jako Ośrodek Pracy Twórczej. Na przełomie lat 70 i 80-tych Pałac był remontowany przez Pracownie Konserwacji Zabytków. Odsłonięto polichromie, odgrzybiono, pokryto dach blachą miedzianą, itp. W 1996 r. zespół Pałacowo-Parkowy przejął Instytut Matematyczny Polskiej Akademii Nauk. Ośrodek pełni funkcję Matematycznego Centrum Badawczo-Konferencyjnego IM PAN. W Europie znajdują się tylko trzy takie ośrodki. Ośrodek w Będlewie jest największym z nich.

Opis

Pałac neogotycki. Budynek piętrowy, wzorowany na neogotyku angielskim, ozdobiony sterczynami i blankami. Cechy charakterystyczne dla tego obiektu to biała elewacja, oraz umieszczona po lewej stronie od frontu trzypiętrowa wieża. W środku zachowane, bogato zdobione neogotyckie wnętrza. Piękny hol z oryginalną posadzką, drewniana balustrada z herbem Potockich oraz sufit, następnie po lewej stronie mamy salę Rycerską. Na ścianach widać częściowo zachowaną szarą polichromię z herbami Potockich i literą P - herb Pilawa. Kiedyś pod drewnianym sufitem widniały portrety królów Polski. Po lewej stronie znajduje się sala, która była biblioteką, znajduje się tu piękny drewniany kominek, odtworzone tapety z materiału, boazerie oraz stiuki na suficie. Po stronie prawej sala w stylu rokoko - na ścianach są odtworzone tapety z materiału oraz na suficie stiuki. Kolejny salonik to okrągły (niebieski - zwany niesłusznie kaplicą), w którym odtworzone bordowe nisze, w których prawdopodobnie stały kopie posągów antycznych. Zachowane zostały kominki z białego marmuru. Kolejny salonik to kwadratowy, oraz pokoje sypialne, które spełniały rolę buduaru pani domu. Na lewo znajduje się pokój sypialny właścicieli, podzielony złotymi kolumnami na dwie części. Zachował się piec kaflowy - kafle malowane dekoracją przedstawiającą wici winnej latorośli. Na piętrze znajdowały się pokoje przeznaczone dla innych członków rodziny i gości. Wszystkie pokoje (na parterze i na piętrze) były pięknie ozdobione w stylu neogotyckim - stolarka boazeria, gzymsy itp. W chwili obecnej pomieszczenia na piętrze są wyłączone z użytkowania.
Pałac posiadał instalację centralnego ogrzewania, początkowo nawiewną, a na pocz. XX w. wprowadzono grzejniki.

Park

Park z 3 ćw. XIX w. o pow. około 9ha. Jest to park w stylu angielskim przechodzący w park leśny. W parku znajdują się zabytkowe, unikalne, chronione prawem drzewa. Z jednej strony pałacu znajduje się marmurowa fontanna, a z drugiej strony dwa stawy oraz taras kwiatowy. Na jednym ze stawów jest wyspa z romantyczną grotą. Miejscowe podanie głosi, że w grocie była kaplica. Na terenie parku kilkanaście lat temu była jeszcze bażanciarnia.

Inne

Budynek bramny z 2 poł. XIX w., nr rej.: 1493/A z 27.11.1973
Folwark, nr rej.: 3/A z 24.03.1999

tekst: Marek polskiezabytki.pl 2011

Komentarze

Aby skomentować obiekt, zaloguj się. Jeżeli nie masz jeszcze konta w serwisie, zarejestruj się.

ladny palac -centrum konferencyjne .bywalem juz tam jako klient i turysta .
potencjalnym turystow przeganiaja jak sie przegania psy -szkoda.