Skatalogowanych zabytków: 11147
Zarejestruj się
Miniatura Tykocin
zdjęcie Viola Czyżewska 2011
Miniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura TykocinMiniatura Tykocin

Zdjęcie archiwalne

Miniatura Tykocin

Lokalizacja

Współrzędne GPS (zapis dziesiętny): 53.2133, 22.7706

Użytkownicy współtworzący opis i dane obiektu

Radosław SroczyńskiŁukasz SzamrajAdam KucharskiTomek Malik

Tykocin

Województwo:podlaskie
Powiat:białostocki
Gmina:Tykocin
Rodzaj obiektu:Zamek

Rejestr zabytków

Obiekt:ruiny zamku i pozostałości fortyfikacji ziemnych, przed 1469

Historia

Około 3 km na południe od Tykocina, na wschód od szosy wiodącej do Jeżowa znajdują się pozostałości grodu funkcjonującego w XIII i XIV wieku. Na północ od miasta, na kępie, na prawy brzegu Narwi znajdują się relikty murowanego zamku, przebudowanego w czasach nowożytnych na bastionową warownię. Zespół obiektów obronnych doczekał się sporej literatury, z której wyróżnia się publikacja A. Gruszeckiego. Obecnie warownia ma postać trwałej ruiny. Pierwotnie założenie obronne pełniło funkcję strażnicy Mazowsza, na jego północno wschodnich rubieżach. W XV wieku zamek trafił do Litwy i stanowił jej własność do 1569 roku.
Po unii lubelskiej znalazł się w terytorium Korony. W II ćwierci XV wieku majątek należał do rodziny Gasztołdów. Po śmierci ostatniego właściciela z tej rodziny przeszedł w posiadanie królewskie i stał się ulubioną rezydencją miedzy innymi Zygmunta Augusta. Za jego czasów doszło do przebudowy warowni wykonanej wg projektu niderlandzkiego architekta Joba Breffusa ? autora przebudowy zamku w Kamieńcu Podolskim. Na lata 1611-32 przypadło wzniesienie bastionowych obwarowań renesansowej rezydencji zainicjowane przez ówczesnego zarządcę ? starostę tykocińskiego Krzysztofa Wiesiołowskiego. W trakcie wojny ze Szwedami Tykocin został odbity przez wojska polskie pod wodzą Pawła Sapiehy. W trakcie tej bitwy po stronie szwedzkiej walczyły wojska Janusza Radziwiłła. W latach późniejszych warownia należała kolejno do: Stefana Czarneckiego i Branickich. W trakcie rozbiorów zamek został opuszczony i częściowo rozebrany. Destrukcji dopełniły działania wojenne I Wojny Światowej.

I faza budowy założenia przypada na lata panowania rodziny litewskiej Gasztołdów. W tym czasie założenie miało postać nieregularnego czworoboku, wzniesione było z cegły na kamiennym fundamencie. II faza zaowocowała powstaniem domu mieszkalnego w południowo-zachodnim narożniku założenia oraz dwiema cylindrycznymi basztami w zachodnich narożach założenia. W latach 1550-1582 założenie zyskało plan zbliżony do rombu z czterema narożnymi wieżami, głównym domem, piętrowym, czteroizbowym, ulokowanym przy kurtynie wschodniej, oraz z budynkami pomocniczymi ulokowanymi przy kurtynach północnej i zachodniej. Brama umieszczona była od strony miasta w murze południowym. Założenie otoczone było nawodnioną fosą oraz częstokołem. W wyniku nowożytnej przebudowy rozpoczętej po 1609 roku powstała nowożytna twierdza bastionowa posadowiona na planie kwadratu o powierzchni około 6 ha. Założenie posiadało cztery narożne bastiony ziemne, zaopatrzone w orylony. Brama umieszczona była w murze wschodnim. Orylony są pochodną staro włoskiej szkoły fortyfikacji a ziemne bastiony z kolei szkoły staro holenderskiej. Założenie tykocińskie jest reprezentatywne dla polskich warowni I połowy XVII wieku łączących w sobie tradycje różnych europejskich systemów fortyfikacyjnych.

Opis

Ruiny zamku i pozostałości fortyfikacji ziemnych, przed 1469.

Komentarze

Aby skomentować obiekt, zaloguj się. Jeżeli nie masz jeszcze konta w serwisie, zarejestruj się.

Gabriela Krzyżanowska6 lat i 3 miesiące temu
Chyba do Stefana Czarnieckiego jak sądzę , Czarneccy to rodzina zupełnie innego herbu .
Zdzislaw Czarnecki5 lat i 11 miesięcy temu
Pani grazyno, Czarnieccy i Czarneccy pieczetuja sie tym samym Herbem, a ponadto gdzies dawno temu wyczytalem w jakims herbarzy o Stefanie Czarneckim nie Czarnieckim ( chodzi o slawnego i nieslawnego Hetmana) wywodzacego sie z Czarnkowa. Oczywiscie Czarneccy to nie jeden rod pieczetujacy sie Lodzia, ale rowniez innymi herbami. Pozdrawiam