Skatalogowanych zabytków: 11152
Zarejestruj się
Miniatura Proszówka - Zamek Gryf
2016, zdjęcie Waldemar Potulny
Miniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek GryfMiniatura Proszówka - Zamek Gryf

Zdjęcie archiwalne

Miniatura Proszówka - Zamek Gryf
1920, zdjęcie Jerzy Dubiel

Lokalizacja

Współrzędne GPS (zapis dziesiętny): 50.9925, 15.4214

Proszówka - Zamek Gryf

Schlo? Greiffenstein

Województwo:dolnośląskie
Powiat:lwówecki
Gmina:Mirsk
Rodzaj obiektu:Zamek

Rejestr zabytków

Obiekt:ruiny zamku ?Gryf?, nr rej.: A/853/497 z 12.12.1958

Stan obecny

Ruiny w prywatnych rękach.
Wstęp do zamku za opłatą 15 zł od osoby, po uprzednim zadzwonieniu. Zdjęcia robione zza murów.

W 2016 r. sytuacja prawie j/w .......

W ostatnich latach ruina Zamku trafiała "z rąk - do rąk" różnych właścicieli bez jakiegokolwiek pożytku dla obiektu . Od 2011r - w kolejnych rękach przynajmniej otoczenie Zamku doczekało się odchwaszczania i wycinki samosiejek .

Historia

Warownia książąt świdnickich posadowiona jest na wysokim, stożkowatym wzgórzu. Jest to jeden z niewielu przykładów budowli obronnej na Śląsku zbudowanej z czarnego bazaltu. Stan badań na temat warowni jest dość obszerny. Ruiny średniowiecznej budowli zachowały się w trzech elementach: zamku górnego, zamku średniego i zamku dolnego (najmłodszego lecz najsłabiej zachowanego).
Najwyższy zamek jest bez wieżową budowlą zbudowaną na planie nieregularnego, wydłużonego pięcioboku z angułem od wschodu. Na północ od niego posadowiony był zamek średni a od wschodu znajdował się największych rozmiarów zamek dolny. W obrębie zamku górnego na lewo od bramy zachowały się ruiny kaplicy. To wizerunek Gryfa namalowany na jednej z jej ścian dał zamkowi nazwę Greiffenstein. Tradycja podaje, że pierwotny drewniano ziemny obiekt powstał na szczycie wzniesienia już w XII wieku. Za fundatora murowanej warownie uznaje się syna Henryka Pobożnego księcia głogowskiego Konrada (zm. 1273 lub 1274).
Pod koniec XIV wieku po wymarciu linii książąt świdnickich zamek przeszedł w posiadanie króla czeskiego. Wacław IV w wyniku długów przekazał zamek rycerzowi Beneszowi Chuśnikowi. W 1400 roku zamek został wydzierżawiony wraz z dobrami Gotschemu II Schoffowi. W roku 1419 warownia przeszła w posiadanie rodziny Schaffgotschów i taki stan rzeczy utrzymywał się aż do 1798 roku. W czasie potopu szwedzkiego zamek był dwukrotnie oblegany: w 1639 roku nieskutecznie, w 1645 roku warownia skapitulowała. W 1745 roku zamek został zdobyty przez wojska pruskie a w 1778 roku przebudowano go wzmacniając znacznie jego obronność.
Zniszczenia w wyniku najazdu pruskiego przyczyniły się do opuszczenia zamku przez Schaffgotschów i przyśpieszyły jej degradację. Nie znamy przekształceń średniowiecznego zamku z przed XIV wieku, w którym jego bryła została ostatecznie uformowana. W 1511 roku nastąpiła pierwsza nowożytna przebudowa i rozbudowa. W 1546 roku zamek zyskał renesansowy wystrój architektoniczny w postaci szczytów, detali, sgraffitów, który do dziś określa charakter ruin. W XVII i XVIII wieku prowadzono dalsze przebudowy, w których wykorzystywano głównie cegłę. W XVIII wieku modernizacja zamku doprowadziła do jego silnego wzmocnienia i przekształcenia w nowożytną twierdzę.

Opis

Położony na powulkanicznym, wzgórzu (462 m n.p.m.) zamek jest jedną z niewielu budowli obronnych na Dolnym Śląsku wzniesionych z czarnego bazaltu. Wyodrębnił się tu wyraźny podział na zamek górny, średni i dolny.
Najwyżej usytuowany, nie posiadający wież zamek wysoki powstał na planie nieregularnego pięcioboku ze szpicemm od strony wschodniej. Znajdowały się w nim budynki mieszkalne i kaplica, na której namalowany był niegdyś duży gryf. Do tego założenia w połowie XVIw. dostawiono wieżę mieszkalną i nowe fortyfikacje, a całość zyskała renesansową szatę architektoniczną (szczyty, detale, sgraffita). Na północ od zamku wysokiego znajdował się zamek średni z komnatami dla gości i zbrojownią, a od wschodu całość wieńczył najmłodszy i największy zamek dolny, w skład którego wchodził wschodni i południowy odcinek kamiennych murów obronnych, zabudowania gospodarcze i administracyjne, a także XVII-wieczne fortyfikacje - ciąg następujących po sobie trzech furt poprzedzonych wąską szyją bramną.

Inne

W Rejestrze Zabytków :
- ruiny zamku "Gryf", XIII-XIV, XVI,, nr rej.: A/853/497 z 12.12.1958

Komentarze

Aby skomentować obiekt, zaloguj się. Jeżeli nie masz jeszcze konta w serwisie, zarejestruj się.

Jerzy Dubiel5 lat temu
Będąc w czerwcu nie można było zwiedzać zamku. Teren zamknięty z powodu prac \"zabezpieczających\" i \"porządkowych\". Dość dziwna sytuacja tak jak i stojącego obok pałacu.