Barlewice

Stan obecny

Gospodarstwo Agroturystyczne „Pałac Barlewice”

Historia

Dwór z k. XIX w.
Barlewice to wieś leżąca 2,6 km na wschód od centrum Sztumu. Dała nazwę pobliskiemu jezioru – Barlewickiemu, otaczającemu miasteczko od strony wschodniej. Już pod koniec XIV w. we wsi był folwark krzyżacki o nazwie Wargels. Wieś miała później wielu właścicieli, a w 1774 r., gdy ziemie powiatu sztumskiego włączono w skład Królestwa Prus, właścicielem dóbr został Jacob Muench. We wsi mieszkały również rodziny polskie, na przykład Majewscy, którym w 1820 r. urodziła się córka Anna Maria. Z kolei Olszewskim w 1852 r. urodził się syn Jakub. Znaną rodziną niemiecką byli Zimermanowie, którym w 1877 r. urodziła się córka Katarzyna Regina.
W 1874 r. właścicielem folwarku był kapitan pruski D. Hugo von Philipsen. Kaplica grobowa tej rodziny znajduje się na cmentarzu ewangelickim w Sztumie. W 1885 r. B. dzieliły się na wieś, folwark i dobra; leżały w parafii Sztum. Zapewne to dla Philipsenów wybudowany został ok. 1880 r. opisywany dwór. We wsi w tym czasie mieszkali rolnicy polscy i niemieccy, np Schweigler. Po 1920 r. właścicielem dóbr został Ortmann z pobliskich Górek, który ok. 1934 r. sprzedał dobra gospodarzowi z Czernina – Gottliebowi Senderowi. Ostatnim posiadaczem majątku w Barlewicach, do 1945 roku był tutejszy gospodarz Artur Kerber. Po 2. wojnie światowej dobra zostały rozparcelowane przez państwo. Na bazie pozostałości folwarku powstało Państwowe Gospodarstwo Rolne, zlikwidowane ustawowo w 1991 r. W późniejszych latach dwór przeszedł w ręce prywatne. Oprócz powstałego obiektu turystycznego „Pałac Barlewice”, w pobliżu parku znajduje się Zespół Szkół Zawodowych w Barlewicach.
Opracowanie własne, na podst. wcześniejszego tekstu M. Dolhana i dostępnych źródeł.
Pomiary i analiza przestrzenna: Geoportal
Mapster:
5081 @ Topographische Karte 1:25 000 (Meßtischblatt) cz. wsch. (Ostdeutschland) /1870 - 1945/
- plik mapy: 2080_Stuhm_1906_300dpi_AMPG.jpg
Wszystkie prawa zastrzeżone!

Opis

Dwór secesyjny. Budynek parterowy z wysokim, mieszkalnym poddaszem, nakrytym łagodnym dachem dwuspadowym. Wejście od płd.-zach., osłonięte gankiem i poprzedzone schodami. Prawdopodobnie przebudowywany, na pocz. XX w. posiadał skrzydła (ryzality?) wysunięte w kier. wschodnim.

Park

Zachowały się pozostałości niewielkiego parku z poł. XIX w. o pow. ok. 0,75 ha (wraz z zabudowaniami).

Inne

tekst: Marek polskiezabytki.pl 2011