Woźniki

Stan obecny

Stan własności nieznany.

Historia

Dwór z poł. XIX w.
Woźniki to wieś leżąca przy dawnej drodze E-67, obecnej DW nr 8, w odległości 13 km na zachód od centrum Piotrkowa Trybunalskiego. Wieś istniała zapewne już w XIII/XIV w., a na pocz. wieku XVI dziesięcinę z łanów kmiecych składano kościołowi w Piotrkowie. Istniał już wtedy folwark, z którego odprowadzano dziesięcinę dla plebana w Bogdanowie. Dotyczyło to również zagrodników osadzonych na rolach folwarcznych. W regestach poborowych z 1511 r. odnotowano 10 łanów kmiecych w W., zaś w roku 1518 już tylko 5 i pół łanu. W 1552 r. odnotowano również właściciela - Jana Gomolińskiego, który płacił pobór od 2 karczm, 25 osadników i 8 łanów ziemi. Kolejnych posiadaczy W. nie znamy. W 1827 r. wieś miała 22 domy i 200 mieszkańców.
W 1885 r. Woźniki dzieliły się na wieś i folwark, leżały w pow. piotrkowskim, parafii Bogdanów (wcześniej w par. Krzepczów) i stanowiły siedzibę gminy. W części wiejskiej znajdowało się 40 domów, zamieszkałych przez 456 osób; miała ona 857 mórg własnej ziemi. Z kolei na terenie folwarku były 4 domy, zamieszkałe przez 38 osób; do właścicieli należało 612 mórg ziemi. W skład Woźnik wchodziła też niewielka osada z karczmą, gdzie stał 1 dom zamieszkały przez 3 osoby. Karczmarz posiadał dwie morgi ziemi. Cała gmina obejmowała ponad 14 tys. mórg i zamieszkana była przez 5719 osób, w tym 63 żydów i 593 protestantów.
W 1926 r. wieś liczyła 462 mieszkańców, a jako posiadacz gospodarstwa o pow. 168 ha podany jest Wincenty Chmyzowski (1876-1952). Był on inżynierem rolnictwa, a dyplom uzyskał na Wydz. Mechanicznym Uniwersytetu w Rydze. Początkowo zarządzał majątkiem w Fajsławicach na Lubelszczyźnie, a po 1920 r. trafił w okolice Piotrkowa. We wrześniu 1939 r. zginął syn dziedzica - Tomasz (ur. 1913). Po 2. wojnie światowej Wincenty trafił do Dobrocina w pow. morąskim, gdzie był jednym z założycieli i dyrektorem Gimnazjum i Liceum Rolniczo-Hodowlanego. Zmarł 28.02.1952 r. w Morągu, a pochowany jest na cmentarzu kostkowickim w Gdańsku.
Trudno powiedzieć, czy po 2. wojnie św., na bazie pozostałości folwarku utworzono PGR albo spółdzielnię rolniczą? Dwór prawdopodobnie służył jako mieszkania i zachował się do czasów obecnych.
Źródła:
Encyklopedia Warmii i Mazur, Wincenty Chmyzowski;
Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich... 1880-1902;
Księgi Adresowe, różne, 1926-1930;
Geoportal;
Mapster:
11799586 @ WIG - Mapa Szczegółowa Polski 1:25 000 /1929 - 1939/
- plik mapy: P43-S29-E_1931_LoC_G6520_s25_.P6.jpg
Wszystkie prawa zastrzeżone!

Opis

Dwór klasycystyczny. Na chwilę obecną nie posiadamy zdjęć budynku, ale na podst. analizy widoku na mapie sat., widzimy, że jest piętrowy, nakryty łagodnym dachem czterospadowym i fasadą skierowany na północ, z niewielkim odchyleniem wschodnim.

Park

Pozostałości parku dworskiego z poł. XIX w. Cały park miał przed 1945 r. powierzchnię 4,73 ha, a jego zarys dobrze widać na mapie, gdyż od północy, wschodu i południa, jego granice stanowią lokalne drogi. Od str. zachodniej park graniczył z obecną działką nr 18/2.
Współcześnie teren parku podzielony jest na kilka dz. ewid., w tym największa, nr. 4/19 (z dworem) o pow. 2.063 ha. Największa grupa drzew wokół dworu ma 0,7 ha powierzchni, poza tym widoczne są szpalery drzew rozdzielające dawne parkowe wnętrza.