Skatalogowanych zabytków: 11265
Zarejestruj się
Miniatura Sulejów - Podklasztorze
2012, zdjęcie Michał Jakobielski
Miniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - PodklasztorzeMiniatura Sulejów - Podklasztorze

Lokalizacja

Współrzędne GPS (zapis dziesiętny): 51.3649, 19.8793

Użytkownicy współtworzący opis i dane obiektu

Michał JakobielskiAndrzej KwasikBogdan Adler

Sulejów - Podklasztorze

Województwo:łódzkie
Powiat:piotrkowski
Gmina:Sulejów
Rodzaj obiektu:Pałac

Stan obecny

Zabudowania klasztorne, częściowo w ruinie, w rękach cystersów, możliwość zwiedzenia muzeum, wstęp do niego - płatny. W budynku gospodarczym na terenie klasztoru znajduje się hotel.

http://www.hotelpodklasztorze.pl/pl/hotel

Historia

Nad Pilicą, koło Piotrkowa, Kazimierz Sprawiedliwy ufundował w 1177r. opactwo cystersów. Jest ono jednym z największych, ufortyfikowanych klasztorów w Europie. Obwarowania cystersi wznieśli po najeździe tatarskim w latach 1259-1260. Najpierw wzniesiono Wieżę Opacką i Wieżę Mauretańską wraz z dochodzącymi do nich odcinkami muru tworzącymi południowy fragment obwodu, a także nie zachowany do naszych czasów, zamykający go od północy mur kurtynowy. Zbudowano również owczarnię, słodownię i składzik. W XIV w. dobudowano dwie wieże bramne: Krakowską i Rycerską, oraz wieże: Muzyczną i Attykową. Około 1350r. skończono budowę skrzydła południowego, a później do niego dostawiono skrzydło zachodnie. Kompleks musiał być bezpieczny i wygodny, skoro w drodze na Grunwald odpoczywał w nim król Władysław Jagiełło. Proces rozbudowy opactwa trwał do XVI w., wówczas przeniesiono do zespołu klasztornego skarbiec wojska kwarcianego. W tym czasie dokonano niewielkich poprawek w budynkach opactwa, zlikwidowano m.in. pierwotny przejazd w wieży bramnej. Na przełomie wieków XVI i XVII wybudowano Pałac Opacki w południowej części założenia, do wieży opackiej dostawiono arsenał, a do owczarni przybudówkę. W 1656r., podczas potopu szwedzkiego, schronił się tutaj król Jan Kazimierz Waza w drodze na Śląsk. W wieku XVIII opactwo straciło swe znaczenie obronne z racji rozwinięcia sztuki wojennej. Część budynków rozebrano, a inne przekształcono na pomieszczenia gospodarcze. W 1790 r. wybuchł pożar, który zniszczył w części zabudowania klasztorne. Majątek jednak nie został odrestaurowany , gdyż na skutek likwidacji zakonu w 1819r. przeszedł w ręce państwowe. Kolejny pożar w 1847r. zniszczył dach kościoła, klasztoru, oraz pałac opata. Niedługo potem rozebrano pałac i klasztor wraz z częścią budynków w północnej i wschodniej części założenia. Dopiero dwudziestolecie wojenne przyniosło szansę na odbudowę obiektu. Rekonstrukcja założenia przed wojną koncentrowała się wokół kościoła i arsenału. Prace kontynuowano w latach 1946-1949. W 1953 r. utworzono plebanię w dawnym składziku.. Największe prace remontowe prowadzono w latach 1973-1986, kiedy to odbudowano budynki gospodarcze w części północnej, a także zabezpieczono zachowane inne zabudowania, jak fragmenty młyna i pałacu opata. Kolejne prace konserwatorskie rozpoczęto w 1986 r. Zespół klasztorny został wykorzystany jako tło historyczne w licznych produkcjach filmowych ( ? Potop?, ?Pan Wołodyjowski?, ? Wierna Rzeka?, ?Naznaczony?).

Opis

Romański zespół opactwa cystersów z XII w. oraz barokowy Pałac Opacki z XVII w. Najstarszy, romański kościół p.w. Najświętszej Marii Panny i św. Tomasza Kanterberyjskiego to bazylika trójnawowa na planie krzyża łac., zbudowana z kamienia, w niewielkim stopniu wykończona cegłą. Zachodnią elewację zdobi portal główny z rzeźbionymi kolumnami i archiwoltami, oraz ośmiodzielna rozeta (uznawany za jeden z najpiękniejszych portali cysterskich). Bazy i kapitele kolumn noszą dekoracje roślinne, zaś motyw plecionki okrąża tympanon. Nad dawnym wejściem bocznym jest wmontowany bardzo ciekawy, zapewne starszy, półokrągły tympanon z przedstawienie krzyża greckiego, ptaka oraz połączonych słońca i księżyca. Wewnątrz świątyni zobaczyć można także drewniane rzeźby lwów, które wg legendy miały wyprowadzić Kazimierza Sprawiedliwego z boru. Wyposażenie kościoła jest dość bogate i głównie barokowe, składają się na nie min.6 ołtarzy i ambona.

Do kościoła przylega wschodnie, najlepiej zachowane i najstarsze skrzydło klasztoru. Ocalała jego północna część - mieszcząca kapitularz zdobiony sklepieniem krzyżowo-żebrowym wspartym na ustawionej pośrodku kolumnie oraz gotyckim, XV-wiecznym krużgankiem. Kapitularz to pomieszczenie o rzucie kwadratu, mimo gotyckiego sklepienia posiada jeszcze romańskie proporcje i roślinne ornamenty głowicy kolumny. Krużganek ma ciekawą i bogatą dekorację heraldyczna na wspornikach i kluczach sklepienia. Części skrzydła zachodniego i fragment południowego zachowały się w stanie trwałej ruiny. Największe wrażenie robi najmłodsza część zabudowań - mury obronne z basztami, wieże bramne, budynki mieszkalne i gospodarcze oraz arsenał, wszystko zdobione pięknymi, renesansowymi attykami.

Pałac Opacki znajduje się w stanie ruiny ( zrekonstruowana jedna ściana oraz zagruzowane piwnice).


tekst: Redaktor Druga Połowa 2011

Komentarze

Aby skomentować obiekt, zaloguj się. Jeżeli nie masz jeszcze konta w serwisie, zarejestruj się.

Ten obiekt nie został jeszcze skomentowany.