Skatalogowanych zabytków: 11333
Zarejestruj się
Miniatura Młodocin
Zdjęcie Marek Kujawa 2009
Miniatura MłodocinMiniatura MłodocinMiniatura MłodocinMiniatura MłodocinMiniatura MłodocinMiniatura MłodocinMiniatura MłodocinMiniatura MłodocinMiniatura Młodocin

Zdjęcie archiwalne

Miniatura Młodocin
Zdjęcie Marek Kujawa

Lokalizacja

Współrzędne GPS (zapis dziesiętny): 52.8698, 17.8532

Użytkownicy współtworzący opis i dane obiektu

Marek KujawaKarol Barsolis Turysta Kulturowy

Młodocin

Województwo:kujawsko-pomorskie
Powiat:żniński
Gmina:Barcin
Rodzaj obiektu:Dwór

Stan obecny

Pałac Młodocin. Hotel i Restauracja.

Historia

Dwór z 2 poł. XIX w.
Młodocin to wieś położona wśród malowniczych nadnoteckich wzgórz, w odległości 7 km na zachód od Barcina. Miejscowość znana też wcześniej jako Młodoczino była w XV w. gniazdem rodowym Młodoskich Młodockich). Wymienia ją Jan Łaski w swojej Liber Beneficiorum z lat 1511-1523, jako Młodoczyno, leżące w parafii Góra. Wzmiankowani tu byli m.in. Przecław i Mikołaj Młodocki - żonaty z Katarzyną, siostrą Drogomira Obielawskiego. Ta w 1491 r. wraz z synem Gniewomirem zapisała 10 grzywien Grzegorzowi, kustoszowi gnieźnieńskiego konwentu franciszkanów. Mikołaj miał ponadto synów: Andrzeja i Grzegorza.
Gniewomir Młodocki ożeniony był z Katarzyną Leską, córką Mikołaja zwanego „Kiełbasa”, której oprawił w 1518 r. posag 200 grzywien. Po Gniewomirze dziedzicem został jego syn Paweł. Ten, jeszcze jako nieletni, sprzedał rodzicielskie dobra za 200 grzywien Jerzemu Jemielińskiemu. Grzegorz, syn Mikołaja, swe części w tejże wsi sprzedał za 140 grzywien Wojciechowi Obielawskiemu. Żoną Jemielińskiego była Brygida Bożejewska, od której zapis części dóbr otrzymał Jan Pakszyński (herbu własnego).
W 2. poł. XVI w. wśród właścicieli bądź dzierżawców byli także: Katarzyna Słupska oraz Jerzy, Mikołaj oraz Jan - Przybroccy. Jan Pakszyński kupił także w 1571 r. część Młodocina od wspomnianego wyżej Mikołaja, za kwotę 4 tys. złp. W 1596 r. Anna Obielewska wyszła za Wojciecha Wielewickiego. Ten w 1599 r. pożyczał pieniądze od Wojciecha Kłobukowskiego, zobowiązując się do sprzedaży swojej części Młodocina w razie niedotrzymania terminu zwrotu owej sumy.
Na początku XVII w. wieś była podzielona na co najmniej dwa działy. I tak wśród właścicieli byli wymieniani: Wojciech i Jan Obielawscy (którzy sprzedali wyderkafem część dóbr Wojciechowi Wielewickiemu), Wojciech Kłobukowski, Tomasz i Maciej Wielewiccy i w 1622 r. Marcin Kłobukowski, syn Feliksa. W 1622 r. część wsi od Kłobukowskiego kupił Adam Rynarzewski. Kilka lat później dokupił dział Stanisława Wielewickiego (który miał tę część od Anny i Bartłomieja Powałków). W 2. poł. XVII w. cała już wieś znajdowała się w rękach wojewody poznańskiego Andrzeja Karola Grudzińskiego i jego żony Marianny z Święcickich. Wojewoda jednak sprzedał Młodocin, za kwotę 150 tys. złp. - Katarzynie z Komorowskich Lackiej (Łąckiej) herbu własnego, w zamian za scedowanie starostwa średzkiego. Dalej Krotoszyn wraz z licznymi wsiami powiatu inowrocławskiego był w rękach Jakuba Piotra na Gocłach Gocłowskiego. W 1679 r. Gocłowski zapisywał na tych dobrach 8 tys. złp. posagu swej żonie - Elżbiecie Mycielskiej.
Pod koniec XVIII w. wieś należała m. innymi do Mąkowskich. Po III rozbiorze Polski przeszła w ręce niemieckie, a w 1871 r. Młodocin nabył na subhaście, za 80 tysięcy talarów, Tytus Skarbek-Malczewski h. Awdaniec (1844-1928). Był on synem Albina (1809-1876) i Anny Rowińskiej h. Boża Wola (1816-1859). Ożenił się w 1870 r. z Wandą Czernicką herbu Jastrzębiec (Odmiana) z Dobrego na Kujawach. Ich dziećmi byli: Maria – późniejsza żona Krysiewicza, Mieczysława - niezamężna, Halina – żona Kozłowskiego zabitego w 1940 r. w Inowrocławiu przez Niemców, Izabela, Irena, Edward i Józef. Ich młodocińskie dobra w 1873 r. obejmowały 2069 mórg, w tym 1660 m. ziemi uprawnej, a do oszacowania podatku wykazywano 2366 talarów "czystego dochodu gruntowego". Tytus Skarbek-Malczewski był uczestnikiem powstania styczniowego, więźniem stanu w 1863 r., pomysłodawcą i inicjatorem budowy cukrowni w Żninie, a także współzałożycielem Banku Ludowego w Barcinie. Pałac wybudował według własnego projektu, w 3. ćwierci XIX w.
Młodocin około 1885 r. dzielił się na wieś z 8 domami i 79 mieszkańcami (64 katolików, 15 ewangelików; 27 analfabetów) oraz dominium obejmujące 2069 mórg, na terenie którego znajdowało się 6 domów ze 108 mieszkańcami (sami katolicy; 43 analfabetów). W 1913 r. dobra miały 528 ha obszaru, w tym 402 ha ziemi uprawnej i 109 ha łąk i pastwisk. Do "fiskusa" wykazywano 5134 marki cz. doch. gr. Po Tytusie dziedzicem Młodocina został jego syn Józef (1840-1919), ożeniony z Marią Gutowską h. Leszczyc. Mieli oni ośmioro dzieci: Zbigniewa, Emilię, Tadeusza, Karola, Stefana, Witolda, Gustawa i Stanisława. W 1926 r. właścicielem majątku był Erazm Brzeski z Krotoszyna w dawnym powiecie szubińskim. Prawdopodobnie kupił on majątek od Malczewskich, gdyż jego pokrewieństwo z rodziną było dość dalekie. Dobra miały wówczas 516 ha, w tym 392 ha ziemi ornej, 109 ha łąk i pastwisk, 4 ha lasów oraz 11 ha nieużytków. Czysty dochód gruntowy wynosił 1569 talarów.
W 1930 r. wieś liczyła 221 mieszkańców, był tu także wiatrak J. Nowastowskiego. W latach 1939-1945 znajdowała się w rękach niemieckich i nosiła nazwę Jungdorf. Po wojnie majątek rozparcelowano, a dwór przeznaczono na mieszkania. Później mieściła się w nim szkoła, a w 2009 r. nabył go i wyremontował obecny właściciel. Jesienią 2014 r. obiekt rozpoczął swe nowe życie.
Opracowanie własne na podst. dostępnych źródeł internetowych i badań terenowych.
Wszystkie prawa zastrzeżone!

Opis

Dwór eklektyczny. Budynek dwukondygnacyjny z poddaszem, podpiwniczony, założony na rzucie zbliżonym do kwadratu ze ściętym narożnikiem, z wejściem głównym poprzedzonym kolumnowym portykiem dźwigającym balkon i schodami ujętymi w murki.

Park

Park krajobrazowy z pocz. XIX w. o pow. 1,2 ha. Dominuje tu starodrzew liściasty, do dworu prowadzi aleja topoli \\\"włoskich\\\". Występują tu lipy, jesiony i akacje oraz trzy pomniki przyrody: dwie lipy drobnolistne o obw. w pierśnicy 310 i 550 cm i dąb szypułkowy o obw. 330 cm. Park jest w stosunkowo dobrym stanie, może dlatego że przez lata miał gospodarza, którym była szkoła. Układ parkowych ścieżek jest czytelny, wewnątrzparkowe przestrzenie nie są pozarastane samosiejkami. Stanowi cenne skupisko wysokiej zieleni wkomponowane w otaczający krajobraz.

Inne

tekst: Marek polskiezabytki.pl 2011

Komentarze

Aby skomentować obiekt, zaloguj się. Jeżeli nie masz jeszcze konta w serwisie, zarejestruj się.

Karol Barsolis Turysta Kulturowy 3 lata i 7 miesięcy temu
Młodocin - ladny dwór Malczewskich - to ród pochodzacy ze znanego rodu Awdańców , ktorzy odgrywali wazna role w Polsce - w średniowieczu . dodaje aktualne zdjecia z 2019 r ..