Repki

Stan obecny

Stan własności nieznany.
Park - prawdopodobnie KOWR albo JST

Historia

Dwór z k. XVIII / poł. XIX w.
Repki to duża wieś będąca siedzibą gminy, leżąca przy DW nr 62, w odległości 10 km na wschód od Sokołowa Podlaskiego. Ukształtowała się w XIV w., a pierwsza pisana wzmianka pochodzi z 1492 r. Przez stulecia miała wielu właścicieli, z których Mieczysław Mleczko w roku 1644 wybudował cerkiew unicką dla miejscowych Rusinów. Pierwszy dwór (w miejscu opisywanego założenia) wybudowany został prawdopodobnie w 3 ćwierci XVIII w.
W 1827 r. we wsi znajdowało się 48 domów z 335 mieszkańcami. Około połowy XIX w. przeprowadzono reformę rolną, na skutek której od majątku odłączone zostały ziemie o pow. 767 mórg (majątku głównego), na których utworzono 41 gospodarstw dla osadników. Ponadto odłączono wsie: Rogów - powstało 767 mórg, 49 osad, Kamionka - 31 osad na 604 morgach, Wasilew - 1 osada z 9 morgami oraz Żółkwia - 1 osada z 18 morgami.
W 1885 r. Repki dzieliły się na część wiejską oraz folwark, leżały w pow. sokołowskim i parafii Wyrozęby. Już wtedy były siedzibą gminy (utworzonej w 1864). Była tu kaplica prywatna właścicieli (z 1861 r.), szkoła, sąd gminny, a mieszkało 548 osób w 55 domach. Folwark posiadał własną gorzelnię (z 1873 r.), browar, wiatrak oraz cegielnię. W skład dóbr o pow. 5218 mórg wchodziły: Repki (2786 mórg), Kamionka, Józin, Rogów Nowy, Bogów Stary, Bachorze, Mietki i Ewelin (dawniejszy Rogów). Cała gmina Repki obejmowała obszar 17,5 tysiąca mórg i liczyła 4119 mieszkańców.
Po wyzwoleniu Polski w 1920 r. wieś leżała w woj. lubelskim i powiecie sokołowskim, a w 1930 r. liczyła 510 mieszkańców. Właścicielem 340 hektarowych dóbr był Seweryn Głodowski, tak przynajmniej podaje księga adresowa, zatem sądzimy że chodzi o S. Głogowskiego, herbu Grzymała. We wsi było także Kółko Rolnicze, spółdzielnia "Zgoda", mleczarnia, kilka młynów i wiatraków oraz liczne sklepy i punkty usługowe. Był także zakład kamieniarski J. Trochimiaka, a eksploatacją lasów zajmował się W. Dernałowicz, Po 2. wojnie światowej majątek został znacjonalizowany.
Źródła:
Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich... 1880-1902;
Teki Dworzaczka (Monografie, Regesty) Biblioteki Kórnickiej P.A.N.;
Słownik Historyczny Ziem Polskich w Średniowieczu, Inst. Historycznego P.A.N.;
Marek Jerzy Minakowski, Wielka genealogia Minakowskiego (Wielcy.pl);
Księga Adresowa Polski ..., 1930;
Geoportal;
Mapster:
11799339 @ WIG - Mapa Szczegółowa Polski 1:25 000 /1929 - 1939/
- plik mapy: P39-S35-D_1935_LoC_G6520_s25_.P6.jpg
Wszystkie prawa zastrzeżone!

Opis

Na chwilę obecną nie posiadamy zdjęć ani opisu dworu w Repkach. Trudne jest też ustalenie dokładnej lokalizacji budynku, ze względu na niedokładność rosyjskich map archiwalnych oraz poważne zmiany w układzie przestrzennym zespołu.

Park

Park dworski z 1. poł. XIX w. o pow. około 3,4 ha. Dość trudno oszacować dokładną powierzchnię parku, którego granice zatarły się na skutek licznych przeobrażeń, a poza tym mieszają się z sąsiadującym lasem. Część zachodnia stanowiła sad o pow. ok. 1,5 ha. W parku zachowała się aleja dojazdowa.

Inne

We wsi kaplica, klasycystyczna, 1844

tekst: Marek polskiezabytki.pl 2011