Skatalogowanych zabytków: 11207
Zarejestruj się
Miniatura Kraków - Pałac Pod Baranami
2011, zdjęcie Halina Adamiec
Miniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod BaranamiMiniatura Kraków - Pałac Pod Baranami

Zdjęcie archiwalne

Miniatura Kraków - Pałac Pod Baranami

Lokalizacja

Współrzędne GPS (zapis dziesiętny): 50.0616, 19.9357

Użytkownicy współtworzący opis i dane obiektu

Halina AdamiecZbigniew KałwaKrzysztof Kodura

Kraków - Pałac Pod Baranami

Adres:Rynek Główny 27, Kraków
Województwo:małopolskie
Rodzaj obiektu:Pałac

Rejestr zabytków

Obiekt:pałac ?Pod Baranami?, nr rej.: A-41 z 19.05.1947

Historia

Według tradycji niegdyś w tym miejscu znajdowała się gospoda, przy której trzymano barany przeznaczone do sprzedaży dla mieszkańców Krakowa.

I właśnie od nich wywodzi się godło i nazwa kamienicy.
Pierwotna nazwa brzmiała: "Gdzie Barany", a jej godłem były dwa barany złączone wspólną głową.

Godło to znajdowało się na narożnej, gotyckiej kamienicy.

W XV i XVI wieku w kamienicy, która później stała się częścią pałacu, mieściła się najbardziej znana w Krakowie gospoda, odwiedzana często przez poetów i pisarzy. Bywali tu m.in. Jan Kochanowski, Mikołaj Rej i Łukasz Górnicki.

Renesansowy pałac powstał w XVI wieku poprzez połączenie dwóch istniejących na jego miejscu gotyckich kamienic, przez ich ówczesnego właściciela Justusa Ludwiga Decjusza, sekretarza króla Zygmunta I Starego.

W roku 1576 pałac został zakupiony przez króla Stefana Batorego dla dowódcy piechoty węgierskiej. W tym czasie miał tam mieszkać wielki poeta węgierski Bálint Balassi.

Następnie kamienica przeszła w ręce Katarzyny z Lubomirskich Ostrogowskiej, a następnie w XVII wieku pałac przeszedł na własność książąt Radziwiłłów, którzy dołączyli do niego jeszcze jedną kamienicę. Kolejnymi właścicielami byli Wielopolscy.

W 1822 zakupił ją Artur Potocki i do rodziny Potockich należała do wybuchu II wojny światowej.
Przeprowadzili oni w 1860 generalny remont pałacu, przy okazji podwyższając budynek o jedno piętro.
W latach 1853-54 nad bramą od strony Rynku Głównego pojawiły się charakterystyczne trzy baranie głowy autorstwa Franciszka Maria Lanci.

Pomimo tej przebudowy zachowały się relikty dawnej architektury.
Elementy gotyckie widoczne są w podziemiach, na parterze (izba gotycka) i w elewacjach niższych kondygnacji dziedzińca wewnętrznego.

Natomiast w elewacjach zewnętrznych można dostrzec ślady dekoracji barokowych z XVIII wieku. Wnętrza pałacu kryją w sobie wystrój dekoracyjny z XVII, XVIII i XIX wieku.

W kwietniu 1846 roku podczas rewolucji krakowskiej w rezydencji mieściło się dowództwo powstańczej Gwardii Narodowej.

Na przełomie XIX i XX wieku "Barany" stanowiły miejsce spotkań i ośrodek życia politycznego krakowskich kół konserwatywnych.

Jednocześnie pałac był centrum życia towarzyskiego i kulturalnego Krakowa.

Potoccy zgromadzili w swojej miejskiej rezydencji cenną galerię obrazów szkoły weneckiej, holenderskiej i niemieckiej.

Ponadto znajdowały się tam wartościowe antyczne meble, porcelana oraz duży zbiór polskich pasów kontuszowych.

Wnętrza pałacu można było zwiedzać za zgodą właścicieli. Podczas I wojny światowej w budynku umieszczono szpital wojskowy.

W czasie okupacji niemieckiej budynek był siedzibą komendantury dystryktu krakowskiego, a po wyzwoleniu - sowieckiej komendantury wojennej miasta.

Znajdowała się tu także siedziba Smiersza i komendanta NKWD.

Po wojnie, w 1947 budynek przekazano Krakowskiemu Domowi Kultury, który użytkował go do 1990.

W sierpniu tego roku odzyskali go przedwojenni właściciele, a następnego dnia część Pałacu strawił wielki pożar. Remont pałacu trwał przez kilka następnych lat.

W 1956 w podziemiach Pałacu powstała słynna Piwnica pod Baranami.

Pałac Pod Baranami gościł wiele znakomitości.

W 1709 przebywał tu carewicz rosyjski Aleksy, w 1809 książę Józef Poniatowski, w 1810 król saski i książę warszawski Fryderyk August, w 1880 gościł w pałacu cesarz Franciszek Józef I.

Od 1969 działa w Pałacu Kino Pod Baranami - kameralne, studyjne kino nagrodzone w 2009 wyróżnieniem za najlepszy program spośród wszystkich kin zrzeszonych w sieci Europa Cinemas.

wg wikipedii

Opis

Pałac z XIV w.

Komentarze

Aby skomentować obiekt, zaloguj się. Jeżeli nie masz jeszcze konta w serwisie, zarejestruj się.

Ten obiekt nie został jeszcze skomentowany.